Waarom is dit belangrijk?

Tot begin jaren 2000 werd asbest massaal gebruikt in de bouwsector omwille van zijn isolerende, brandwe- rende en sterke eigenschappen. Vandaag weten we dat asbestvezels uiterst schadelijk zijn wanneer ze vrijko- men en ingeademd worden. Blootstelling kan ernstige ziektes veroorzaken zoals longkanker, mesothelioom en asbestose. Omdat veel oudere woningen nog asbest bevatten, wil de Vlaamse overheid het risico systema- tisch aanpakken.

Wat is een asbestinventaris?

Een asbestinventaris is een officieel en verplicht document dat wordt opgesteld door een erkend asbest- deskundige. Het document brengt nauwkeurig in kaart:

• waar in het gebouw asbest aanwezig is
• welke materialen asbest bevatten
• in welke staat deze materialen verkeren
• hoe groot het risico op vezelvrijgave is
• welke maatregelen nodig zijn
• (opvolgen, afschermen of verwijderen)

De asbestinventaris vormt de basis voor het asbestattest dat verplicht is bij de verkoop van gebouwen die vóór 2001 werden gebouwd. Tegen 2032 moet elke eigenaar van zo’n gebouw over een geldige asbestinventaris be- schikken, ook als er geen verkoop gepland is.

Welke asbesthoudende materialen komen vaak voor?

In particuliere woningen en bijgebouwen komt asbest vooral voor in:

• asbestcement golfplaten op daken van
  woningen, garages en loodsen
• gevelplaten en leien met asbest
• dak- en gevelisolatie rond buizen en ketels
• vloerbekleding zoals vinyltegels,
  vloertegels en lijmlagen
• schoorsteenkanalen, ventilatie- en afvoerbuizen
• kit, mastiek, pleisters en oude brandwerende toepassingen

Welke materialen moet je verwijderen?

De focus ligt vooral op het verwijderen van materialen die een hoog risico vormen voor de gezondheid:

• broos of losgebonden asbest (zoals spuitasbest
  en oude isolatie)
• beschadigde of verweerde asbestmaterialen
• asbesttoepassingen op plaatsen waar renovatie-
  of sloopwerken gepland zijn
• materialen die zich bevinden in leefruimtes
  of makkelijk beschadigd kunnen worden

Hechtgebonden asbest, zoals asbestcement golfplaten in goede staat, vormt minder risico zolang het intact blijft. Toch raadt de overheid aan om ook deze toepassingen op termijn te verwijderen, zeker bij renovaties of dak- vervanging.

Hoe pak je asbestverwijdering aan?

1. Laat een erkend asbestdeskundige een asbestinventaris opmaken.
2. Vraag op basis daarvan een officieel asbestattest aan via OVAM.
3. Laat asbest veilig verwijderen: broos asbest moet altijd door een erkende aannemer worden verwijderd.
4. Combineer asbestverwijdering waar mogelijk met renovatie- en isolatiewerken.

Premies en financiële steun

Om particulieren te ondersteunen voorziet Vlaanderen verschillende financiële maatregelen:

1. Mijn VerbouwPremie:

• Tot ongeveer 8 euro per m2 voor het professioneel laten verwijderen van asbesthoudende materialen.
• Tot ongeveer 12 euro per m2 wanneer asbestver-
  wijdering gecombineerd wordt met dak-, vloer- of muurisolatie.
  Voorwaarde is dat de werken uitgevoerd worden door een erkende aannemer!

2. Fluvius – asbestverwijdering in combinatie met zonnepanelen

• Gericht op niet-residentiële en niet-verwarmde gebouwen (bv. loodsen, stallen).
• Voorwaarde: asbestdak verwijderen én zonnepanelen plaatsen op minstens 10% van het dak.
• Premie tot ongeveer €12 per m2.
• De premie kan worden aangevraagd via Mijn
  Fluvius en loopt tot 2029, met aangepaste voor- waarden vanaf 2026.
  Zie premievoorwaarden: Premie asbestverwijdering van niet-ver-
  warmde gebouwen met plaatsing van zonnepanelen | Fluvius

3. Mijn VerbouwLening (zie ook artikel op pag 20)

• Geen premie, maar een voordelige lening.
• Bedrag tot €60.000 voor renovatie- en
  energiewerken, inclusief asbestverwijdering.
• Aan te vragen via het Energiehuis.

4. Lokale en gemeentelijke premies

• Veel gemeenten bieden aanvullende steun. Deze vind je per gemeente terug op de pagina’s van het woonenergieloket (woonenergieloket – ener- giehuislimburg).
• Voorbeelden: gesubsidieerde ophaling van asbest, goedkopere containers of lokale premies per m2.